Slim landgebruik: Evaluatie van de effectiviteit van koolstof vastleggende maatregelen in de landbouw

Een van de oplossingen van het klimaatprobleem ligt in de bodem. Door slim landgebruik kan er koolstof uit de lucht langdurig worden vastgelegd in de vorm van organische stof. Maar hoe doen we dat in de landbouw? Binnen het programma Slim Landgebruik is de kernvraag wat er nodig is om de doelstelling van 0,5 Mton CO2-eq. per jaar te halen die de overheid en landbouwsector hebben afgesproken.

Eerste resultaten

Resultaten laten zien dat sommige landbouwkundig maatregelen veel effectiever zijn dan andere. Rustgewassen zoals granen inpassen in de rotatie is voor de koolstofvastlegging effectief in de akkerbouw. De combinatie met groenbemesters blijkt nog effectiever. Maar ook door kunstmest of drijfmest te vervangen door vaste mest of compost kan bijdragen mits het extra biomassa betreft die nu nog niet op het land terecht komt. En in de veehouderij lijkt het vastleggen van koolstof het beste door grasland niet te ploegen maar vooral in stand te houden. 

Draagt het bij aan duurzaam bodembeheer?

Ook wordt met uitgebreide bodemmetingen onderzocht of maatregelen om koolstof vast te leggen positief bijdragen aan duurzaam beheer van de bodem. Hiertoe worden veranderingen in bodemkwaliteit, die gepaard gaan met de klimaatmaatregelen, in kaart gebracht. 

Landelijke impact 

Op basis van de meetgegevens wordt doorgerekend hoeveel CO2 elke maatregel jaarlijks zou kunnen vastleggen. Ook wordt bepaald hoe groot het areaal is waarop elk van de maatregelen, technisch gezien, toegepast kan worden. Dit noemen we het maximale landelijke koolstofvastleggingspotentieel van de maatregel. De mate waarin de maatregel praktisch inpasbaar is in de bedrijfsvoering en bedrijfseconomisch rendabel is wordt onderzocht in aanpalende netwerken.

Binnen het programma Slim landgebruik werkt het Louis Bolk Instituut samen met de Wageningen University and Research en het CLM. In de regio’s werken we met 150 agrarische ondernemers en de ZLTO, SPNA, Living Lab Friesland, Van Hall Larenstein, Hoe Duurzaam, Stichting Duinboeren en Koeien en Kansen.